Brent petrolün varil fiyatı, ABD ve Çin’de ekonomik yavaşlamanın petrol talebini düşürdüğünü gösteren verilerin ardından bu hafta 68,51 dolara kadar gerileyerek son üç yılın en düşük seviyesini gördü. Salı günü Brent petrol, yüzde 3’ten fazla değer kaybederek günü 69,52 dolardan kapattı.
ABD’nin Tedarik Yönetim Enstitüsü (ISM) tarafından açıklanan imalat sanayi Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI), ağustos ayında 47,2’ye çıkmasına rağmen beklentilerin gerisinde kaldı. Benzer şekilde, S&P Global’in imalat sektörü PMI verisi de tahminlerin altında kalarak 47,9 olarak gerçekleşti. Çin’de ise ağustos ayında ihracat yüzde 8,7 oranında artarken, ithalat yüzde 0,5 ile beklentilerin altında kaldı. İthalat verilerinin zayıf gelmesi, dünyanın en büyük petrol ithalatçısı olan Çin’de ekonomik durgunluk endişelerini artırdı.
Bu gelişmeler sonucunda Brent petrolün varil fiyatı Aralık 2021’den bu yana ilk kez 70 doların altına düştü. Her ne kadar fiyatlar toparlanma eğiliminde olsa da, son iki haftadır 75 doların altında seyrediyor. Dün 72,8 dolara kadar yükselen Brent petrol, haftayı yüzde 0,15 değer kaybıyla 71,71 dolardan tamamladı.
Uzmanlar Düşüşün Devam Edeceğini Öngörüyor
Petrol piyasası analistleri, küresel ekonomik verilerin işaret ettiği talep düşüşü ve Orta Doğu’da ateşkes çabaları sonucunda Brent petrol fiyatlarının bir süre daha 80 doların altında kalacağını öngörüyor. Bağımsız petrol analisti Gaurav Sharma, fiyatların 70 doların altına düşmesinin 2024’ün son çeyreğinde ve 2025’in ilk yarısında arz fazlası yaşanabileceğine işaret ettiğini belirtti. Sharma, OPEC dışı ülkelerin petrol arzının güçlü kalmaya devam etmesi durumunda OPEC’in fiyatları dengelemek adına yapabileceklerinin sınırlı olduğunu vurguladı.
ABD ve Çin Talepteki Düşüşün Baş Aktörü
Enerji ve ekonomi analisti Osama Rizvi de ABD ekonomisinden gelen zayıf verilerin petrol fiyatlarının düşüşünde önemli rol oynadığını ifade etti. ABD’de tarım dışı istihdam artışının beklentilerin altında kalması ve imalat sektörünün daralmaya devam etmesi durumu daha da ciddileştirdi. Ayrıca, Çin’in petrol talebinin yavaşlaması ve petrol ithalatında yıllık bazda ilk kez düşüş kaydetmesi de fiyatlardaki düşüşü tetikleyen faktörler arasında yer aldı.
Rizvi, OPEC+ grubunun bu gelişmelerin ardından ekim ayında planlanan üretim artışını ertelediğini belirterek, arz fazlası ve düşük talep durumunun devam etmesi halinde 2014’te yaşanan “fiyat savaşları”nın tekrarlanabileceğini öne sürdü.
