Küresel yatırım bankası Goldman Sachs, Orta Doğu’da artan gerilim ve Hürmüz Boğazı’ndaki petrol sevkiyatına ilişkin risklerin büyümesi üzerine ham petrol fiyat tahminlerini yukarı yönlü revize etti. ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarının ardından bölgedeki petrol akışındaki kesintilerin beklenenden daha uzun sürebileceği değerlendirilirken, banka 2026’nın dördüncü çeyreği için Brent petrol ve WTI ham petrol tahminlerini artırdı. Buna göre Brent için varil fiyatı öngörüsü 66 dolardan 71 dolara, WTI için ise 62 dolardan 67 dolara çıkarıldı.
Petrol fiyatlarında savaş etkisi
28 Şubat’ta başlayan çatışmalardan bu yana petrol piyasalarında güçlü bir yükseliş yaşandı. Brent petrol fiyatları söz konusu tarihten itibaren yüzde 36’nın üzerinde değer kazanırken, WTI’daki artış yaklaşık yüzde 39’a ulaştı.
Her iki referans petrol türü de pazartesi günü kısa süreliğine varil başına 119 doların üzerine çıkarak 2022 ortasından bu yana en yüksek seviyelerini gördü. Bölgedeki çatışmaların Hürmüz Boğazı’nı fiilen kapatması nedeniyle petrol tankerlerinin bir haftadan uzun süredir beklemede kaldığı, depolama alanlarının dolması sonucu bazı üreticilerin üretimi durdurmak zorunda kaldığı ifade ediliyor.
Petrol akışında toparlanma gecikebilir
Goldman Sachs analistlerinin yayımladığı değerlendirme notunda, boğazdan geçen petrol akışının normal seviyelerin yalnızca yüzde 10’u civarında kalacağı sürenin önceki tahmine göre uzadığı belirtildi. Banka, bu döneme ilişkin beklentisini 10 günden 21 güne çıkarırken, ardından yaklaşık 30 günlük kademeli bir toparlanma süreci öngördüğünü bildirdi.
Analistler, petrol sevkiyatının mart ayı boyunca düşük seviyelerde kalması halinde günlük fiyatların 2008’de görülen tarihi zirveleri aşabileceği riskine de dikkat çekti.
Stratejik rezervler piyasayı dengeleyebilir
Banka ayrıca, küresel ölçekte daha güçlü bir politika müdahalesi ihtimalini de hesaplamalarına dahil etti. Buna göre stratejik petrol rezervlerinden yapılabilecek 254 milyon varillik fiili salınım ile Rus ham petrolünden 31 milyon varillik çekişin, ticari stoklardaki daralmanın etkisini yaklaşık yüzde 50 oranında azaltabileceği öngörülüyor.
Öte yandan Uluslararası Enerji Ajansı (UEA), savaş sonrası hızla yükselen fiyatları dengelemek amacıyla çarşamba günü 400 milyon varillik rekor düzeyde stratejik petrol rezervi salınımı konusunda anlaşmaya varıldığını açıklamıştı.
Goldman Sachs’ın temel senaryosuna göre Hürmüz Boğazı’ndaki petrol akışının 21 Mart itibarıyla yeniden toparlanmaya başlaması bekleniyor. Bu çerçevede banka, UEA üyesi ülkelerin açıklanan 400 milyon varillik rezervin tamamını piyasaya sürmeyeceğini varsayıyor. Lojistik sınırlamalar nedeniyle günlük çekişin yaklaşık 3 milyon varille sınırlı kalacağı tahmin edilirken, WTI fiyatlarının haziran ayı başında yeniden 70 doların altına gerileyebileceği öngörülüyor.
